België kan veel efficiënter in 3 onderzochte gebieden

Ierland geeft ongeveer 45% minder uit voor het basis- en het lager secundair onderwijs dan België, met toch betere resultaten in de PISA testen. Volgens een studie van de Nationale Bank (NBB). Zou het kunnen dat Vlaanderen evenzeer het geld over de balk gooit in zijn onderwijs als Franstalig België? Er is volgens de NBB een marge voor verbetering, zowel in het onderwijs, de gezondheidszorg als op het vlak van openbare orde en veiligheid. Of dacht u van niet?

Bruno Eugène maakt in de Working Paper No 138 - Research Series, september 2008, van de Nationale Bank een analyse van de overheidsefficiëntie op het vlak van gezondheidszorg, onderwijs en openbare orde en veiligheid. De analyse van de overheidsefficiëntie tracht een vergelijking te maken tussen, enerzijds, de door de overheid ingezette middelen en, anderzijds, de prestaties van de overheidsdiensten uitgedrukt als het behalen van hun doelstellingen. Efficiëntie kan derhalve worden gedefinieerd als het behalen van de best mogelijke resultaten met de inzet van zo weinig mogelijk middelen. Het doel van deze working paper is na te gaan in welke mate de Belgische overheid efficiënt is in haar rol als verstrekker op die drie voornoemde gebieden. De efficiëntie wordt gemeten in relatie tot de overheidssectoren van andere landen, door de ingezette middelen en de productiewaarde te vergelijken.

Gezondheidszorg
De analyse toont aan dat België op het vlak van gezondheidszorg relatief efficiënt is in vergelijking met de andere beschouwde landen - de EU-15, Japan, de Verenigde Staten en Polen. Slechts vier Europese landen – Spanje, Zweden, Luxemburg en Oostenrijk - en Japan zijn efficiënter dan België. Als de synthetische resultaatindicator enkel tot harde gegevens wordt beperkt - (gezonde) levensverwachting en kindersterfte - wordt het beeld voor België minder rooskleurig. Er is een zekere marge voor verbetering op het vlak van de gezondheidszorg die iets duurder is dan gemiddeld in de EU-15 maar niet zoveel als in de andere onderzochte overheidssectoren.

Het onderwijs
Over het geheel genomen is het Belgische onderwijssysteem duurder maar ook beter dan het Europese gemiddelde. De PISA resultaten werden vergeleken met de kosten voor het onderwijs per land om tot de behaalde resultaten te komen. Uit het onderzoek blijkt dat Ierland, Nederland, Finland en Japan het beter doen dan België als geheel, en België het dan weer beter doet dan Frankrijk, Zweden, Denemarken, Oostenrijk, Luxemburg en de Verenigde Staten wat de efficiëntie van de ingezette middelen betreft. Ierland geeft echter ongeveer 45% minder uit voor het basis- en het lager secundair onderwijs dan België, met toch betere resultaten in de PISA testen. Er is wel een groot verschil tussen de efficiëntie van het onderwijssysteem in de Franse Gemeenschap en dat van de Vlaamse Gemeenschap. Een analyse op basis van een beperkte reeks indicatoren toont aan dat de Franstalige onderwijssector minder efficiënt is. De resultaten van de leerlingen van de Franse Gemeenschap voor de PISA-indicatoren inzake lezen, wiskunde en wetenschappen zijn zwak. De Franse Gemeenschap heeft dan ook grote potentiële verbeteringsmarges. De efficiëntie van het onderwijs in de Vlaamse Gemeenschap is groter, en bereikt deze tegen een nagenoeg verwaarloosbaar hogere kost per leerling dan het Franstalig onderwijs, maar zonder evenwel volgens de NBB de efficiëntiegrens te bereiken. Zo minister Vandenbroucke daar niet wat meer uitleg kunnen over geven, eerder dan dat de SP advertenties publiceert over een 'vette vis' in het onderwijs?
(Op de kosten van het Vlaamse onderwijs en vooral op de forse verhoging van de werkingsmiddelen gingen we uitvoerig in, in het artikel: "Hoe gelijk ligt de lat in het onderwijs?" staat hier .... )

Openbare orde
Op het vlak van openbare orde en veiligheid kunnen en moeten volgens de NBB nog vorderingen worden gemaakt, hetzij om de dienstverlening te verbeteren, hetzij om de kosten te beperken.

De volledige working paper, helaas alleen in het Engels beschikbaar, staat hier.....