Nieuw Pierke - Forum over democratie

Procureur-generaal in het kabinet van Joëlle Milquet en advocaat-generaal in het kabinet van Vande Lanotte. Wie denkt dat de “politieke ethiek” in dit land nog gaat veranderen maakt zich illusies. Wie denkt dat de politici nog rekening houden met de kritiek van de burgers vergissen zich.

Gastauteur Jean-Pierre Rondas: "Ik heb op ongepaste wijze het woord bric-à-brac gebruikt. Het geschiedde tijdens het officiële colloquium ter herdenking van veertig jaar Vlaams Parlement, op 9 december jongstleden, en het spijt me niet. Misschien is deze verjaardag de lezer ontgaan, maar in 1971 werd de eerste ‘Cultuurraad voor de Nederlandse cultuurgemeenschap’ geïnstalleerd, met maar liefst 213 leden. Dat was ons eerste Vlaamse parlement, het had niets te zeggen, en dat was ook de bedoeling. Daar ligt het begin van het Belgische federalisme, zegt men dan."

Steden worden alsmaar belangrijker. Ze blijven groeien en uitbreiden. Daardoor wordt de bestaande relatie tussen stad en randgemeenten op vlak van wonen, werken, winkelen, ontspanning,… alsmaar intenser en krijgt ze steeds duidelijker vorm in grootstedelijke gemeenschappen, die de bestuurlijke grenzen ver overstijgen. Zo blijkt uit studies dat de Antwerpse stadsregio naast de stad nog een dertigtal andere gemeenten beslaat. En dat ons land nog een twintigtal van die stadsregio's telt, waaronder natuurlijk ook die van Brussel.

Gastauteur Bart Maddens: "Als puntje bij paaltje komt dragen de Vlaamse regeringspartijen kennelijk toch een confederale bril. Ze beschouwen de federale ministers, inbegrepen de premier, als vertegenwoordigers van de eigen deelstaat. Maar het is het één of het ander. Je bent federalist, en dan aanvaard je dat er meer Franstalige dan Vlaamse ministers zijn. Of je bent confederalist, maar dan vorm je geen - vanuit dat oogpunt - ondemocratische regering. Want wie als confederalist toch akkoord gaat met deze regering, is geen echte democraat."

Gastauteur Bart Maddens: "Het was te verwachten dat de start van Di Rupo I aanleiding zou geven tot enige euforie. Die stemming is onterecht, en bij uitnemendheid voor Wouter Beke en zijn partij."

We zouden eigenlijk dolgelukkig moeten zijn met de soms verhitte en ondertussen wat afgezaagde discussies over Di Rupo's taalkennis. Want daaruit blijkt des te duidelijker dat zijn homoseksualiteit zo goed als géén issue is. Noch aan de ene, noch aan de andere kant van de taalgrens. Enfin, toch niet op het publieke forum.

Het manifest van de G1000 is democratie-onvriendelijk. Het stelt dat de democratie is verworden tot de dictatuur van de verkiezingen, en het kijkt neer op referenda. Terwijl verkiezingen een hoogdag zijn van een democratie en referenda al eeuwen de basis vormen van de Zwitserse democratische samenleving.

 Met een antropologische duiding is de toon van de buitenparlementaire oppositie gesteld. De politieke discussie dient dringend gedepolitiseerd. Het gaat eigenlijk helemaal niet om BHV of de transfers, maar om esthetica, theatraliteit en hormonen. Als ze slim zijn maken ze volgende keer een vrouw tot eerste minister.

Uiteindelijk zal de uitkomst van de G1000-top in het beste geval een aantal vrijblijvende voorstellen opleveren die de G1000-ploeg in de loop van 2012 aan de vertegenwoordigers van de representatieve democratie zal overmaken. Daarbij zullen Van Reybrouck en zijn team omstandig worden bedankt voor zoveel onbaatzuchtige democratische inzet, waarna de voorstellen vermoedelijk een stille dood zullen sterven.

De hele opzet geeft het onprettige gevoel dat de G1000 weinig meer is dan een mediagehypet spektakel waarbij welmenende burgers vooral oneigenlijk worden ingezet als ersatz in een poging om straks een aantal voorstellen door te drukken die uiteindelijk en petit comité - de G32 - onder de hoede van experts worden uitgewerkt en voorgelegd aan de verschillende parlementen. Wie en wat die voorstellen uiteindelijk vertegenwoordigen, behoort tot de mystiek van de 'wetenschappelijke methode'.

Jean-Pierre Rondas: "Het wordt wel snel stil rond de G1000, het goedbedoelde burgerinitiatief op het getouw gezet door David van Reybrouck. Te snel. We weten ook bitter weinig over wat er op de G1000-dag op 11 november nu eigenlijk door de 704 participanten werd aanbevolen. Ik vind dat jammer, want ik had zelf een heel goeie reden om daar veel van te verwachten."

Het droefgeestige tafereel dat we de voorbije weken leerden kennen als de begrotingsonderhandelingen kent blijkbaar één constante: de moeizame zoektocht naar een compromis tussen PS en VLD, die er socio-economisch de meest tegengestelde standpunten op nahouden en daar beiden niet al te buigzaam lijken mee om te springen.

Als romanticus hou ik echt van operakoningen, prinsen en prinsessen, hun tribulaties, hun emoties. Het goed bestuur van een gemeenschap is natuurlijk iets helemaal anders,- daar hoeft geen drama, komedie, of, godbetert, surrealistische kunst, bij te komen kijken.

Het vlinderakkoord respecteert zeer sterk de drie principes die ik eerder beschreef en waaraan elke onderhandeling voor de Franstalige politici moet voldoen. Een: de Franstaligen willen in zoveel mogelijk beleidsgebieden een feitelijk vetorecht behouden en willen daarom geen staatshervorming 'in de diepte'. Twee: de transferts zijn hun verworven recht. Drie: met Frans moet men (bijna) overal bediend geraken. Zo komt er nooit een volwaardige federale staat tot stand en krijgen de regio's geen echte verantwoordelijkheid. Het vlinderakkoord geeft de Franstaligen nog maar eens meer grendels, en kan dus geen evenwichtig akkoord genoemd worden. Waarom beweert de Vlaamse regering dan dat het vlinderakkoord niet in tegenspraak is met het Vlaams regeerakkoord?

Het belangrijkste verwijt dat je politici in het dossier Dexia kan maken is dat ze niet genoeg hebben gewogen en te weinig het algemeen belang hebben gediend dat ze verondersteld waren te vertegenwoordigen. Het schuldig verzuim van de politiek reikt verder. Want uiteindelijk zijn het nog altijd de politici die de eindregie hebben en de macht bezitten om in dat financieel systeem orde op zaken te stellen. Daarover hebben ze na de vorige financiële crisis heel wat aanbevelingen op papier gezet. Alleen hebben ze daar nauwelijks wat van uitgevoerd.