Nieuw Pierke - Forum over democratie

Welkom in de Belgische Democratische Republiek, de verzorgingsstaat waar men 1 klein soort extra verlof kan nemen op kosten van het bedrijf (kort verzuim of 'klein verlet'), 1 zonder betaling van loon (om dringende redenen), en 11 soorten 'op staatskosten'. Terwijl die 11 verloven nu reeds bijna 1 miljard euro kosten, wil federaal minister Joëlle Milquet de Staat er nu nog meer laten betalen. Een voorstel voor een grondige sanering.

Waarom krijgen enerzijds 112.000 mensen die nog nooit gewerkt hebben, en anderzijds 116.800 bruggepensioneerden, een werkloosheidsvergoeding? Beiden horen niet thuis in een systeem dat in een vervangingsinkomen dient te voorzien voor wie werk had, maar (tijdelijk) geen werk meer heeft. Toch krijgen beide categorieën, en nog veel meer mensen (in totaal 1.349.400), een vergoeding van de RVA. Een van de redenen van de hoge sociale lasten in ons land.

Iedereen is het er over eens dat de opdeling 'arbeider-bediende' om veel redenen achterhaald is. België is het enige Europese land dat dit onderscheid nog maakt. Een eenvormig statuut is al tientallen jaren 'in bespreking', maar de sociale partners raken er al die tijd niet uit. Schuldig verzuim? Hoe langer een eenheidsstatuut uitblijft, hoe meer potentiële problemen zich opstapelen die via gerechtelijke procedures kunnen uitgevochten worden. Een eenheidsstatuut betekent ook een goedkoper sociaal systeem dan vandaag, met zijn vele afzonderlijke structuren voor arbeiders en bedienden, en draagt dus bij tot onze competitiviteit. Het parlement moet hierin zijn kerntaak opnemen: een wet over een werknemersstatuut goedkeuren. Maken ze zich anders niet schuldig aan het weigeren van bijstand aan een economie in gevaar?

Op 1 januari hebben we officiëel de eerste decade van de 21ste eeuw achter de rug. Ergens op de curves van Kontradiev, duidelijk een neerwaartse flank die best als de decade van de Vaporware kan omschreven worden. Begonnen met de sisser van Y2K en afgesloten met de implosie van de klimaathype met Climatgate. Het is vooral bedroevend vast te stellen dat de meeste van deze Vaporware bubbles door vrij intelligente mensen veroorzaakt werden. Of is er meer aan de hand? Steevast worden we ofwel vergast op te hoge verwachtingen, ofwel op doemdenken eerste klas.

Niet alleen hoge belastingen nekken onze concurrentiepositie. Sommige sectoren hebben zelfmoordneigingen en bedreigen onze welvaart.

Na 5 jaar werking moet Work For All vaststellen dat de situatie op de arbeidsmarkt niet verbeterd is. Integendeel, de constantheid van het aantal RVA-trekkers op ongeveer 1,2 miljoen duidt op een structurele oorzaak. Door de economische recessie streven we af naar een toename met 300 000. Wat moet er gebeuren? Overconsumptie stimuleren met een nieuwe golf van geldcreatie door schuldopbouw is symptoombestrijding. De kern van de zaak is waardecreatie. Dit vergt innovatieve ondernemers die over de nodige middelen aan kapitaal en arbeid kunnen beschikken.

In 1986 ontplofte er in Chernobyl een nucleaire reactor. De oorzaak was een ondoordacht ontwerp van deze reactor (in essentie een open lucht reactor) gekoppeld aan menselijke fouten van de operators. In 2008 ontploften de financiële markten. De parallel tussen deze twee catastrofes is vanuit alle gezichtspunten treffend.

Alle energie die we stoppen in het regionaliseringsdebat kunnen we beter steken in een verbetering van de werking van de arbeidsmarkt. Een arbeidsmarkt waarbij werken meer loont dan niet werken, en meer ouderen aan het werk gaan. Een doel waar Vlaanderen het slechtst geplaatst is van de drie regio's. Meer werken, niet via arbeidsplaatspremies, maar via een reglementering die maakt dat ondernemers niet langer bang zijn oudere werknemers aan te werven. Met uiteraard een daling van de lasten op arbeid, in het bijzonder voor de jongeren. Aanvulling 25.07.08: een reactie van Fons Leroy (VDAB), 26.07.08: een repliek van Rudy Aernoudt

Brief gericht aan de Guy Tegenbos van De Standaard

DS publiceerde een artikel naar aanleiding van een studie van de verenigde Planbureaus. Dat er opmerkelijke socio-economische verschillen zijn tussen de regio's is een feit. Maar wordt de werkloosheid beinvloed door het "eigen" beleid? Ik betwijfel dat het tewerkstellingsbeleid van de lokale overheden wel degelijk veel invloed heeft op de effectieve tewerkstelling. Wil dit nu zeggen dat een verdere regionalisatie geen zin heeft? Neen, integendeel. De regionale verschillen zijn een feit en op dit moment wordt het meer dynamische Vlaanderen afgeremd door de Waalse regio via zijn greep op het federale beleid.

Vlaanderen wil een gedeelte van de arbeidsmarkt regionaliseren, maar het ontbreekt daarbij aan goede ideeën. Zie het voorstel van Kris Peeters om een premie toe te kennen aan de werklozen die aantonen dat ze werkelijk werk zoeken. Laat ons niet langer werkgelegenheidsbeleid verwarren met sociaal beleid. Wie niet echt werkloos is, heeft geen recht op werkloosheidsuitkeringen, maar valt terug op de sociale instellingen. Wij kunnen beter de premiemanie vervangen door het veel efficiënter en administratief vriendelijker fiscaal instrument: verminder de fiscale lasten op arbeid tot het Europees gemiddelde.

Het lijkt contradictorisch dat we leven in een land, om niet te zeggen West-Europa, waar men de mond vol heeft over solidariteit en sociale zekerheid terwijl de werkloosheid er in al zijn vormen zo welig tiert. En alle maatregelen ten spijt, het blijft de verkeerde richting uitgaan. Onze welvaart en welzijn zullen we echter slechts kunnen bestendigen door het menselijk potentieel dat aanwezig is volledig tot ontplooiing te laten komen, immigranten inbegrepen.

Het Planbureau heeft voor het eerst regionale vooruitzichten gemaakt. En wat blijkt, nadat de laatste zeven jaar de groei in Wallonië hoger lag dan in Vlaanderen, en op die manier de welvaartskloof tussen beide regio’s heel geleidelijk afnam, zou de tendens opnieuw keren. De groei in Vlaanderen in de komende jaren zou 2,4 % bedragen terwijl deze in Wallonië slechts 2 % zou bedragen. Drie bedenkingen bij deze studie.

De Franstalige pers heeft het niet alleen op Leterme gemunt. Regelmatig worden artikels gepubliceerd die moeten aantonen hoe heel Vlaanderen racistisch is, zelfs de VDAB. Een voorbeeld. Op vrijdag 7 december publiceerde Le Soir een artikel onder de titel 'Chômeurs étrangers visés en Flandre".

Politici hoeven niet machteloos te zijn, maar doen ze de juiste dingen?

De ondernemingen zien hun inspanningen om te groeien gefnuikt door een gebrek aan arbeidskrachten op de markt. Vooral de KMO’s hebben het moeilijk en die zijn niet noodzakelijk op zoek naar top ingenieurs. Nochtans, er zijn officieel nog 475000 werklozen uit een totaal van 1,2 miljoen mensen die van een RVA uitkering leven.